1. Home
  2. Próf og mat
  3. Læsisverkefni
  4. Um Þjóðarsáttmála um læsi

Um Þjóðarsáttmála um læsi

Á haustdögum 2015 var undirritaður Þjóðarsáttmáli um læsi og voru það fulltrúar allra 74 sveitarfélaga landsins, ásamt menntamálaráðherra og fulltrúum Heimilis og skóla, sem undirrituðu sáttmálann. Markmið Þjóðarsáttmálans er að efla læsi barna og auka möguleika þeirra til virkrar þátttöku í samfélaginu. 

Við undirbúningsvinnu að Þjóðarsáttmálanum var höfð að leiðarljósi skilgreining á læsi frá The International Association for the Evaluation of Educational Achievement (IEA): „Læsi vísar til hæfninnar til að skilja og nota ritmál tungunnar í samræmi við kröfur samfélagsins og/eða óskir einstaklings. Í því felst að börn og ungmenni geti tileinkað sér ýmis konar texta og lagt í hann merkingu. Þeir lesi til að læra, til að taka þátt í samfélagi lesenda í skóla og daglegu lífi og þeir lesi sér til ánægju.“

Líkt og fram kemur í matsskýrslu sem Dr. Katrín Frímannsdóttir, matsfræðingur verkefnisins, tók saman kemur fram að fjölmargir áhrifaþættir og fjölbreyttar mælingar segja mun meira um árangur verkefnisins fremur en eingöngu niðurstaðna milli tveggja fyrirlagna PISA. Því ber að hafa er í huga að ekki er réttlætanlegt né réttmætt mat að meta árangur læsisverkefnis á út frá niðurstöðum PISA 2018, þar sem að þeir nemendur sem tóku PISA könnunina 2018 voru í námi í 8. bekk þegar læsisverkefninu var ýtt úr vör. 

Vert er að hafa í huga að breyttar áherslur í menntamálum er langhlaup fremur en spretthlaup.

Ekki er litið á Þjóðarsáttmálann sem tímabundið átak heldur er markmiðið að leggja stöðugan grunn að umbótum í menntakerfinu þannig að allir nemendur njóti góðs af. Menntamálastofnun hefur umsjón með verkefninu ásamt mennta- og menningarmálaráðuneytinu, sveitafélögum, Heimili og skóla ásamt fleiri aðilum.

Áherslum samkvæmt Þjóðarsáttmálans hefur miðað vel og hafa verkþættir ýmist verið á áætlun eða á undan áætlun. Hér er listi yfir afurðir verkefnisins , sem eru fjölbreyttar.  

Hér fyrir neðan er listi yfir ýmis gögn sem tengjast Þjóðarsáttmálanum, t.d. innihald sáttmálans, upplýsingar um verkefni, veráætlun, fjárhagsupplýsingar, framvinduskýrslur og fleira.

Hér gefur að líta áherslur og innihald Þjóðarsáttmálans, sem öll sveitafélög á Íslandi skrifuðu undir haustið 2015.

Hér er Aðgerðaáætlun um efling læsis , sem gerð var af aðgerðahóp um eflingu læsis á vegum mennta- og menningarmálaráðuneytinu 2015. Verkefnið er hluti af aðgerðaáætlun í kjölfar Hvítbókar um umbætur í menntun.

Vorið 2016 var gerð framvinduskýrsla og verkefnastaðan endurmetin.

Stýrihópsfundir hafa eru haldnir reglulega og framgangur verkefnisins hefur verið metin reglulega.Þann 8. september 2016 var haldin stýrihópsfundur.

Í júlí 2107 var fyrsta áfanga verkefnisins lokið og þá var verkefniságrip verkefnisins uppfært. Í kjölfar þess var haldinn fundur í mennta- og menningamálaráðuneytinu þar sem farið var yfir stöðu mála og framgang. 

Í byrjun árs 2018 var ákveðið að leggja áherslu á þætti sem stuðlað gætu að sjálfbærni verkefnisins. Í febrúar 2018 var endurmatsfundur  um annan áfanga verkefnisins. 

Í apríl 2018 var haldin framhaldsstýrihópsfundur.  Í kjölfar hans var fundað um framgang verkþátta það árið og fram á mitt ár 2019. 

29. ágúst 2019 var fundað um stöðuna á verkþáttum læsisverkefnisins, áherslur 2019-20. 

Reglulega hafa kostnaðarþættir verkefnisins. Hér er að finna upplýsingar um kostnaðarþætti læsisverkefnisins samkvæmt stöðuskýrslu frá febrúar 2018. Hér gefur ennfremur að líta svar við fyrirspurn frá 7. febrúar 2018  um fjárreiður og framgang Þjóðarsáttmála um læsi

Í janúar var gerð matsáætlun fyrir læsisverkefnið í heild sinni. Gert er ráð fyrir að um mitt ár 2020 muni liggja fyrir mat á verkefninu í heild, en vinna við matið mun standa yfir vorið 2020.